Kazakistan’da düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Medya ve Enformasyondan Sorumlu Bakanlar ve Üst Düzey Yetkililer 8. Toplantısı’nda, üye ülkeler arasında medya işbirliğinin geliştirilmesi, dezenformasyonla mücadele ve yapay zeka teknolojilerinin medya alanında kullanılması ele alındı.
TDT Medya ve Enformasyondan Sorumlu Bakanlar ve Üst Düzey Yetkililer 8. Toplantısı, Kazakistan Kültür ve Enformasyon Bakanlığının ev sahipliğinde Astana’daki Bağımsızlık Sarayı’nda düzenlendi.
Kazakistan, Azerbaycan, Kırgızistan ve Özbekistan’dan medya ve enformasyondan sorumlu üst düzey yetkililer ile TDT Genel Sekreterliği temsilcilerinin katıldığı toplantıda, Türkiye’yi Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Ferhat Pirinççi temsil etti.
Pirinççi toplantıda yaptığı konuşmada, Türk dünyası ülkeleri arasındaki işbirliğinin ve dayanışmanın ortak tarih, kültür ve kardeşlik bağları temelinde güçlendirilmesinin önemini vurguladı.
TDT bünyesinde bir araya gelmekten duyduğu memnuniyeti dile getiren Pirinççi, teşkilatın kuruluşundan bu yana “Dilde, fikirde, işte birlik” şiarıyla hareket eden, istikrarlı ve örnek bir işbirliği modeli olduğunu belirtti.
Pirinççi, Türk dünyasında birlik ve beraberliğin güçlendirilmesinin yalnızca bugünün değil, ortak geleceğin de teminatı olduğunu ifade etti.
Türk dünyasının birlikteliğinin daha da güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Pirinççi, KKTC’nin Türk dünyasının ortak platformlarında yer almasının önemine dikkati çekti.
Pirinççi, “KKTC’nin bulunmadığı bir Türk dünyası aile fotoğrafı her zaman eksik kalacaktır.” ifadesini kullandı.
“Dezenformasyonla mücadele büyük önem taşıyor”
Günümüzde medyanın ve iletişimin, bilginin üretilmesi, yayılması ve toplumlara ulaştırılmasında merkezi bir rol üstlendiğini belirten Pirinççi, bilginin hızla yayıldığı dijital çağda doğru ve güvenilir bilgi akışının sağlanmasının ve dezenformasyonla mücadele edilmesinin her zamankinden daha önemli hale geldiğini söyledi.
Pirinççi, ulusal enformasyon alanlarının güvenilir bilgi temelinde güçlendirilmesi ve dezenformasyona karşı dayanıklılığın artırılması için ülkeler arasında ortak anlayışın ve kapasitenin geliştirilmesi gerektiğine dikkati çekti.
Toplantının “Yapay Zeka Çağında TDT Üye Devletlerinin Bilgi Politikası” temasıyla düzenlenmesini isabetli bulduklarını kaydeden Pirinççi, yapay zeka teknolojilerinin sunduğu fırsatların yanı sıra beraberinde getirdiği risklerin ve sorumlulukların da kapsamlı biçimde ele alınması gerektiğini anlattı.
Medya okuryazarlığının geliştirilmesi, dijital medya alanındaki kapasitenin artırılması, medya çalışanlarının eğitimlerinin güçlendirilmesi, ortak içerik ve projelerin hayata geçirilmesi ile yapay zeka teknolojilerinden etkin şekilde yararlanılmasının öncelikli çalışma alanları arasında yer aldığını belirten Pirinççi, bu alanlarda atılacak ortak adımların doğru ve güvenilir bilgi akışına katkı sağlayacağını dile getirdi.
Pirinççi, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı olarak muhatap kurumlarla bilgi ve tecrübe paylaşımını artırmaya, ortak hedefleri destekleyecek yeni işbirliği alanları oluşturmaya hazır olduklarını söyledi.
Yapay zeka alanında tecrübe paylaşımı
Yapay zekanın içerik üretimi ve veri analizi gibi alanlarda önemli fırsatlar sunduğuna ancak dezenformasyon ve sahte içerik üretimi gibi ciddi riskleri de beraberinde getirdiğini söyleyen Pirinççi, dijital ortamda hibrit tehditlere ve bilgi manipülasyonlarına karşı ortak mücadelenin önemine işaret etti.
Pirinççi, 15 Mayıs’ta düzenlenen TDT Gayriresmi Zirvesi’nde Yapay Zeka ve Dijital Kalkınma Eylem Planı’nın hazırlanması ve yapay zeka alanındaki işbirliğinin geliştirilmesi yönünde alınan kararları memnuniyetle karşıladıklarını bildirdi.
Türkiye’nin yapay zekayı, tüm boyutlarıyla ele aldığını ve “Türkiye Yüzyılı-Dijital Türkiye” vizyonu doğrultusunda öncelikli alanlardan biri olarak gördüğünü aktaran Pirinççi, Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı (2026-2030) kapsamında güvenli, yerli ve kamuyla müşterek bir yapay zeka ekosisteminin oluşturulmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü kaydetti.
İletişim Başkanlığının dezenformasyonla mücadele faaliyetlerinin merkezinde 2022’de kurulan Dezenformasyonla Mücadele Merkezi’nin (DMM) yer aldığını hatırlatan Pirinççi, merkezin kurumsal birikiminin mayıs ayında Hugging Face platformu aracılığıyla uluslararası açık veri ekosistemine taşındığını belirtti.
Bu adımla Türkçe dezenformasyon tespiti yapan yapay zeka modellerinin geliştirilmesine, akademik çalışmalara ve medya okuryazarlığı faaliyetlerine katkı sunulmasının amaçlandığını aktaran Pirinççi, dezenformasyona karşı toplumsal dayanıklılığı artırmak amacıyla 20 Mayıs’ta Ankara’da Dezenformasyonla Mücadele Ulusal Gençlik Zirvesi’nin düzenlendiğini anımsattı.
Pirinççi, kriz dönemlerinde hızlı bilgilendirme, erken uyarı mekanizmaları ve medya okuryazarlığının güçlendirilmesine yönelik çalışmaların da sürdüğünü belirterek, Türk dünyası ülkeleri arasında bu alanlarda tecrübe paylaşımının artırılması ve dezenformasyonla mücadelede ortak kapasitenin geliştirilmesi gerektiğini vurguladı.
Türk Yayın Ağı ile ortak projelerin geliştirilmesi hedefleniyor
Pirinççi, Türkiye’nin TDT dönem başkanlığı süresince Türk dünyasının kurumsal işbirliğinin ve küresel görünürlüğünün geliştirilmesinin hedeflendiğini anlatarak, öncelikli konulardan birinin teşkilat bünyesinde ortak bilgi alanının oluşturulması olduğunu ifade etti.
TDT tarafından üzerinde çalışılan ortak bilgi alanının gelişimini destekleyecek platformların hayata geçirilmesi için işbirliğine hazır olduklarını kaydeden Pirinççi, üye ve gözlemci ülkeler arasında yayıncılık alanındaki işbirliklerinin de önem taşıdığını dile getirdi.
Özbekistan tarafından önerilen “TDT Üye Devletleri Arasında Televizyon ve Radyo Programlarının Karşılıklı Yayınlanması Hakkında Anlaşma” taslağına ilişkin Türkiye’nin görüşlerinin süreç boyunca iletildiğini belirten Pirinççi, önerilerinin dikkate alınması ve sürece gösterilen yapıcı yaklaşım dolayısıyla katılımcılara teşekkür etti.
Pirinççi, medya, enformasyon ve yayıncılık alanlarında işbirliğini derinleştirmek, ortak çalışmaları geliştirmek ve yeni projeleri hayata geçirmek istediklerini ifade etti.
Bu kapsamda, yayıncılık alanında içerik paylaşımı, ortak yapım, eğitim ve tecrübe aktarımı için tamamlayıcı bir işbirliği platformu olarak planlanan Türk Yayın Ağı’nın toplantıda ele alınmasından memnuniyet duyduklarını söyleyen Pirinççi, yayıncılıkla ilgili konuların ve önerilerin ağ bünyesinde kurulması planlanan komitelerde değerlendirilmesinin öngörüldüğünü kaydetti.
Pirinççi, TDT’nin ve ortak değerlerin uluslararası görünürlüğünün artırılmasında medya ve enformasyon alanında kurulacak işbirliklerinin büyük önem taşıdığını vurgulayarak, 2027 yılı eylem planının hayırlı olmasını diledi.
Bir sonraki toplantı Kırgızistan’da yapılacak
Toplantıya, Kazakistan Kültür ve Enformasyon Bakan Yardımcısı Kanat Iskakov, Azerbaycan Medya ve Yayın Konseyi Uluslararası İlişkiler Dairesi Başkanı Rasim Bagirov, Kırgızistan Kültür, Enformasyon ve Gençlik Politikaları Bakan Yardımcısı Salkın Sarnogoyeva, Özbekistan Cumhurbaşkanlığı İdaresi Medya İçerik Hazırlama Merkezi Müdürü Kobuljon Ahmedov ve TDT Genel Sekreter Yardımcısı Ömer Kocaman da katıldı.
Görüşmelerde, TDT ülkeleri arasında dezenformasyonla mücadele, ortak medya içeriklerinin üretilmesi, medya okuryazarlığının geliştirilmesi, medya çalışanları arasında tecrübe paylaşımı, genç gazetecilere yönelik eğitim programları ve yapay zekanın medya alanında kullanılması konuları öne çıktı.
Bir sonraki toplantının Kırgızistan’ın ev sahipliğinde düzenlenmesi kararlaştırıldı.
