Türkiye, meyve ve sebze fiyatlarını manipüle eden ve yasadışı kazanç elde eden taze ürün distribütörlerine karşı 22 ilde salı günü geniş çaplı bir operasyon başlattı. Operasyon kapsamında 41 şirket yöneticisi için gözaltı kararı çıkarıldı.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, taze ürün dağıtım pazarında fiyat tespitine ilişkin yürütülen soruşturma çerçevesinde 109 iş yeri ve konutta eş zamanlı arama yapıldığını bildirdi.
Şüpheliler, ürün arzını gerçek seviyesinin altında, maliyetleri ise daha yüksek göstererek, sahte üretici faturalarıyla şişirilmiş maliyetler oluşturmakla suçlanıyor. Böylece, sebze ve meyve fiyatlarını yukarı yönlü olarak manipüle ettikleri öne sürülüyor.
Adalet Bakanı Akın Gürlek, soruşturmanın “ürünlerin tarla ile market arasındaki fiyat yolculuğunu” incelediğini belirtti. Ayrıca, Ticaret Bakanlığı’nın Hâl Kayıt Sistemi ile Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Çiftçi Kayıt Sistemi’nden veri elde edildiğini açıkladı.
Bakan Gürlek, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, hükümetin ekonomik düzeni bozarak haksız kazanç sağlayan suçlarla mücadelesini kararlılıkla sürdürdüğünü, üreticilerin emeğini, vatandaşların bütçelerini ve piyasanın adil işleyişini koruma amacında olduğunu vurguladı.
Soruşturma kapsamında yaklaşık 1,029 çiftçiden ifadeler alındı. Bu ifadeler, ürünlerin üreticilerden nasıl fiyatlarla çıktığını ve tedarikçilere ulaşma koşullarını belirlemeye yönelikti. Soruşturma, bazı büyük toptan tedarikçilerin pazar hakimiyetlerini kullanarak, arzı gerçek seviyelerin altında raporladığı ve maliyetleri şişirdiğine dair bulgular içeriyor.
Söz konusu şirketlerin, sahte üretici faturasını kullanarak yanlış maliyetler oluşturarak, taze ürün fiyatlarını yukarı doğru manipüle edip yasadışı kazanç sağladıkları iddia ediliyor. Soruşturma, fiyatları etkilemek, Vergi Usul Kanunu’nu ihlal, belgede sahtecilik ve suçtan kaynaklanan mal varlığını aklama gibi suçlamalarla yürütülüyor.
Bakan Gürlek, “Tarladan sofraya her aşamanın, üreticilerimizin emeği ve vatandaşlarımızın bütçesi üzerinden haksız kazanç kaynağı olmasına izin vermeyeceğiz” dedi.
Türkiye’de yıllık tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ağustos ayında düşüş göstererek yüzde 31.5’e geriledi. Temmuzda bu oran yüzde 31.8 civarındaydı. Aylık enflasyon ise yüzde 1.84 olarak kaydedildi.
Enerji ve eğitim kalemlerinin genel enflasyonu artırmasına rağmen gıda fiyatlarındaki artış görece daha azda kalmış durumda. Resmi verilere göre, yıllık gıda enflasyonu geçen ay yüzde 33.79’a geriledi, temmuzda bu oran yüzde 37.53’tü. Aylık gıda enflasyonu ise yüzde 0.22 olarak belirlendi.
Aylık gıda fiyatlarındaki yavaş artış, büyük ölçüde işlenmemiş gıda fiyatlarındaki yüzde 2’lik düşüşten kaynaklandı, özellikle taze meyve ve sebzeler etkili oldu. Yavaşlayan bu yükseliş trendine rağmen, gıda, yıllık TÜFE rakamlarının en büyük katkı maddesi olmaya devam ediyor.