“Bu soğuk hava deposu yalnızca narenciye sektörüne değil, tüm üretim sektörüne yapılan büyük bir yatırımdır”
Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanı Hüseyin Çavuş, Güzelyurt Soğuk Hava Deposu’nun yalnızca narenciye sektörüne değil, tüm üretim sektörüne yönelik büyük bir yatırım olduğunu belirterek, “Bizim anlayışımız nettir. Üreten kazanacak, üretici güçlenecek, ülkemiz kazanacak.” dedi.
Çavuş, Güzelyurt Soğuk Hava Deposu’nun açılışında yaptığı konuşmada, tesisin narenciye sektörüne yönelik yatırımların bir halkası olduğunu söyledi.
Türkiye’den gelen suyun tarımla buluşturulmasına yönelik yatırımlara değinen Çavuş, 2017’de tünel çalışmalarıyla başlayan sürecin 2022’de tamamlandığını, ardından Güzelyurt’ta 25 bin dönüm narenciye arazisine 24 saat kesintisiz su verme imkanına ulaşıldığını belirtti.
Çavuş, bölgede yaş sebze üretiminin de 4 bin dönüme ulaştığını ifade ederek, bunun kendi kendine yetebilen üretim yapısına doğru gelinen noktanın göstergesi olduğunu kaydetti.
“Kaliteli toprak anlayışıyla kaliteli suyu buluşturduk”
2023 yılında Başbakan Ünal Üstel’in direktifleriyle üretim alanlarının yeniden şekillendirildiğini belirten Çavuş, “Kaliteli toprak anlayışıyla kaliteli suyu buluşturduk.” dedi.
Sürdürülebilirliği sağlamak amacıyla narenciyenin tarım bütçesi içerisindeki payını yüzde 3’ten yüzde 6’ya çıkardıklarını söyleyen Çavuş, pazardaki payın da yüzde 19’lardan yüzde 67,8’e yükseldiğini ifade etti.
Tarımı “üstü açık bir fabrika” olarak nitelendiren Çavuş, sektörün ülke ve hava koşullarının yanı sıra bölgedeki jeopolitik gelişmelerden de etkilendiğine işaret etti.
“Bu depo sayesinde 2 bin 800 ton ürünü depolama fırsatı yakaladık”
Hasat döneminde 15 bin ton satış gerçekleştirildikten sonra 28 Şubat’ta başlayan savaşla birlikte sektörde durma yaşandığını söyleyen Çavuş, bu süreçte soğuk hava deposunun öneminin daha da ortaya çıktığını belirtti.
Çavuş, “Bu depo sayesinde 2 bin 800 ton ürünü depolama fırsatı yakaladık. Bu depo olmasaydı belki de bu hasadı gerçekleştiremeyecek, ürün neredeyse dalında kalıp dökülecekti. O yüzden bu yatırımın bizim için önemi çok büyüktür.” dedi.
Sektöre büyük destekler verdiklerini ancak desteğin yalnızca rakamlardan ibaret olmadığını ifade eden Çavuş, asıl hedeflerinin üreticinin emeğini korumak, üretim kapasitesini artırmak ve üreticiyi daha güçlü, verimli ve sürdürülebilir hale getirmek olduğunu söyledi.
Çavuş, “Kayıtlı üretim, güçlü örgütlenme, kaliteli üretim, ürün çeşitliliği ve güçlü pazarlama tam da bu yatırım sayesinde gerçekleşecektir.” ifadelerini kullandı.
“Üretimin her alanına hizmet verebilecek anlayışla hazırlandı”
Tesisin 7 bin 661 metrekarelik alana kurulduğunu belirten Çavuş, tesiste 10 bin ton yaş meyve ve 5 bin ton donmuş ürün depolama kapasitesinin yanı sıra şoklama odaları bulunduğunu söyledi. Çavuş, tesisin 1,1 megavatlık güneş enerjisi sistemiyle desteklendiğini de belirtti.
Yapılan yatırımlara yönelik eleştirilere de değinen Çavuş, “Varsınlar bizi eleştirenler küçük işlerle, küçük hesaplarla uğraşsınlar. Biz bu tip yatırımları TİKA’mızla, KEİ Ofisimizle, Çukurova’mızla, Büyükelçiliğimizle, kendi öz kaynaklarımızla, ana vatanın güçlü desteğiyle hayata geçirdik, geçirmeye de devam edeceğiz.” dedi.
“Türkiye ile KKTC arasındaki ekonomik ve ticari iş birliğinin somut ve güçlü bir göstergesidir”
Yatırımın ülkeye kazandırılmasındaki katkılarından dolayı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’ne ve TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu’na teşekkür eden Çavuş, Cypfruvex’e kazandırılan tesisin Türkiye ile KKTC arasındaki ekonomik ve ticari iş birliğinin “somut ve güçlü bir göstergesi” olduğunu ifade etti.
Çavuş, ekonomik ve mali iş birliği protokolleri kapsamında üretime verilen desteklerden dolayı TC Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’a da teşekkür ederek, küçükbaş hayvancılığa yönelik destekler, anaç küçükbaş hayvan getirilmesi, zeytinyağı laboratuvarı, Toprak ve Su Laboratuvarı ile TİKA’nın katkılarına işaret etti.
Göreve geldikleri günden itibaren bütçe ile üretici ve üretime yönelik desteklerinden dolayı Başbakan Ünal Üstel’e de teşekkür eden Çavuş, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın desteğiyle hayata geçirilen su, doğal gaz, fiber optik ve enerji projelerine değindi.
“Üreten kazanacak, üretici güçlenecek, ülkemiz kazanacak”
Çavuş, açılışı yapılan yatırımın toprağa, alın teriyle üretim yapan üreticilere ve üreticinin geleceğine verilen değerin göstergesi olduğunu belirterek, “Bizim anlayışımız nettir. Üreten kazanacak, üretici güçlenecek, ülkemiz kazanacak.” dedi.
Bakanlık olarak alın teri döken, üreten ve ülke ekonomisine katkı koyan tüm üreticilerin yanında olmaya devam edeceklerini kaydeden Çavuş, bir üretici olarak hayalini kurduğu bu yatırımların suyla toprağı buluşturmak, kaliteli ürün yetiştirmek ve pazardaki rekabet gücünü artırmak açısından önem taşıdığını söyledi.
Çavuş, yatırımda emeği geçenlere teşekkür ederek, tesisin üreticilere hayırlı olmasını diledi.
Yavuz
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) Yönetim Kurulu Üyesi Faik Yavuz ise Güzelyurt’un verimli toprakları ve özellikle narenciye üretimindeki gücüyle KKTC tarımının önemli merkezlerinden biri olduğunu belirtti.
Üretmek kadar üretilen ürünün doğru koşullarda muhafaza edilmesi, ürün kayıplarının azaltılması ve pazara daha yüksek katma değerle sunulmasının da önem taşıdığını ifade eden Yavuz, açılışı yapılan soğuk hava deposunun bu anlamda bölgedeki üreticilere önemli katkı sağlayacağına inandıklarını söyledi.
Yavuz, TOBB olarak Kıbrıs Türk iş dünyasının ve özel sektörünün güçlenmesini önemsediklerini belirterek, Türkiye ile KKTC arasındaki ekonomik ve ticari ilişkilerin geliştirilmesi, üretim ve yatırımın artırılması için Kıbrıs Türk iş dünyasıyla birlikte çalışmaya devam edeceklerini kaydetti.
Tesisin hayata geçirilmesine katkı sağlayanlara teşekkür eden Yavuz, soğuk hava deposunun Güzelyurt’a, üreticilere ve KKTC’ye hayırlı ve bereketli olmasını diledi.
Haber: Arda Mercan Fotoğraf: Timuçin Yıldırım