İsrail’in yürüttüğü savaş sonucunda Ekim 2025 itibarıyla Gazze’deki binaların yaklaşık %84’ü hasar gördü veya yıkıldı. Yeniden inşa çalışmaları neredeyse hiç yapılmadığı için binlerce Filistinli, çökmek üzere olan bombalı dairelerde yaşamak zorunda kalıyor.
Gaza Şehri’ndeki dairesinde yaşayan Heba Arafat, İsrail hava saldırıları nedeniyle binasının temellerinin çökmesiyle birlikte tüm yapının eğrildiği bir yaşam alanında yürüyor. Arafat, savaştan etkilenen dairesini riskine rağmen terk etmemeyi seçti. “Burada yaşamak zorundayız çünkü gidecek başka yerimiz yok. Tüm evlerimiz yok oldu, topraklarımız tarumar edildi ve geriye hiçbir şeyimiz kalmadı,” diyor 47 yaşındaki Arafat.
Birleşmiş Milletler’e göre, Gazze’deki tüm yapaların %84’ü hasar görmüş durumda. Gazze sivil savunma teşkilatının bildirdiğine göre, bölgede 2.000 bina çökme riski taşıyor. Geçtiğimiz hafta, Gazze Şehri’nde yerel yetkililerin birden fazla kez İsrail hava saldırısına uğradığını belirttiği altı katlı bir bina çökmüş ve 21 kişi hayatını kaybetmişti. İsrail ise binayı vurduğunu yalanladı.
Arafat, altı kızı ve eşiyle birlikte, Gazze Şehri’ndeki el-Şati Mülteci Kampı’ndaki eski dairelerinde yaşıyor. Ailenin Ekim 2023’te başlayan ve Ekim 2025’te sona eren çatışmalar süresince bölgeden ayrıldığı belirtildi. Ateşkesten sonra geri döndüklerinde, şimdi 30 kişinin yaşadığı dört katlı binanın zemin katının içe çökmüş olduğunu keşfettiler. Arafat, bunun nedeni olarak o bölgede gerçekleştirilen bir İsrail kara operasyonunu gösterdi.
Yaşadıkları binanın eğimini göstermek için bir su şişesini yere yatırdığında, şişe anında odanın diğer köşesine doğru kaydı. Gazze Şehri’nde birçok bina patlamalarla pencereleri patlamış ve caddelerde geçici örtülerle korunmaya çalışılıyor. Arafat, “Bu eve gidecek başka bir yerimiz yok. Ev tehlikeli olmasına rağmen burada kalıyoruz,” dedi.
Gaza Şehri belediyesi, çökme riski taşıyan binaları tespit etmek ve işaretlemek için sokaklarda devriye geziyor. Yetkili Hosni Muhanna, “Bu evler, içinde bulunan yerinden edilmiş kişilerin yaşamları için gerçek bir tehdit oluşturuyor; bunun yanı sıra çevredeki sakinler ve yakınlardaki yerinden edilme kamplarındaki insanlar için de tehlikeli,” dedi. Ancak, Muhanna, insanların daha iyi seçenekler olmadığı için bu binalarda kalmayı tercih ettiğini kabul ediyor.
Gazze’de yaşayanlar, savaş boyunca en az bir kez yerinden edildi ve pek çoğu, insani yardım örgütleri tarafından sağlanan çadırlara veya geçici barınaklara sığınarak kalmaya devam ediyor. Kötü koşullar ve aşırı kalabalık nedeniyle bazı kamplarda hastalıklar yayılmaya başladı. Gazze’nin ekonomisi zayıf çıktı ve birçok kişi, Ekim 2025’te ilan edilen ateşkesten sonra sınırlı şekilde Gazze’ye kabul edilen yardımlara bağımlı durumda.
Ateşkes sürecinin aylardır durakladığına dikkat çeken Birleşmiş Milletler, Gazze’nin onarımı için önümüzdeki on yıl içinde 71,4 milyar dolar ihtiyaç duyulacağını açıkladı. Arafat, “Bir duvarın ya da çatının üzerimize düşmesinden korkuyoruz, bu yüzden hep bir arada duruyoruz ve biri yaralanır diye endişe ediyoruz,” dedi.