Yapay zeka, son yıllarda küresel büyümenin önemli motorlarından biri olarak görülüyor. Ancak, bu teknolojiye yapılan yatırımların azalması durumunda ekonomik risklerin de ortaya çıkabileceği uyarısında bulunuldu. Bu ifadeler, Bangkok’ta düzenlenen IMF-Dünya Bankası yıllık toplantılarında uzmanlar ve politika yapıcılar tarafından dile getirildi.
Uluslararası Para Fonu (IMF) tarafından Salı günü yayımlanan bir rapora göre, yapay zeka, veri merkezleri ve mikroçiplere yapılan yatırımlar sayesinde, Orta Doğu’daki savaşın neden olduğu artan küresel enerji fiyatlarının ekonomik etkisini hafifletmeye yardımcı oldu.
IMF’nin başekonomisti Silvana Tenreyro, 2023 ile 2025 yılları arasında küresel ticaretin %8.3 oranında arttığını vurgularken, bu rakamın yapay zeka ile ilgili ürünler olmadan %4.6 civarında olacağını belirtti.
Kanada Merkez Bankası Başkanı Tiff Macklem, yapay zekanın global ekonomide her yerde olduğunu ifade ederek, “Gayri safi yurtiçi hasılada, hisse senedi piyasasında, tahvil piyasasında bunu görebilirsiniz. Yani burada ve bu sadece başlangıç,” dedi. Ancak Bangkok’ta bir araya gelen bazı üst düzey yetkililer, yapay zeka yatırımlarına fazla bağımlı olunmaması konusunda uyarılarda bulundu.
ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Kevin Warsh, yapay zekayı hayatı boyunca tanık olduğu en “önemli değişiklik” olarak nitelendirirken, bu alandaki yatırımın ciddi faydasını da kabul etti. Ancak gelecekteki yolun “sarsıntılı” olacağını ifade etti. IMF Başkanı Kristalina Georgieva da yapay zeka sektöründeki herhangi bir yavaşlamanın, “dünyanın dört bir yanında hissedileceği” uyarısında bulundu.
Bu hafta yayımlanan bir IMF raporu, yapay zeka yatırımlarında bir azalma olmasının, 2028 yılına kadar küresel GSYH’yi %0.4 oranında düşürebileceğini tahmin ediyor. Raporda, “Daha zayıf veya daha az sürdürülebilir yapay zeka yatırımları ve karlılığı, piyasada bir düzeltmeyi tetikleyen bir şok olabilir,” denildi.
Orta Doğu’daki savaşın ekonomik etkilerini yumuşatan yapay zeka yatırımları bir yandan önemli bir fayda sağlasa da, Moody’s Analytics ekonomistleri, çatışmanın uzaması durumunda bu ivmenin “patlayabileceği” uyarısında bulundu. Daha yüksek enerji fiyatlarının ve daha sıkı finansal koşulların işletme maliyetlerini ve faiz oranlarını artırabileceği belirtilerek, “uzun vadede yapay zeka iş modellerinin karlılığı ve sürdürülebilirliği” konusundaki endişelere dikkat çekildi.
Bu belirsizlik, teknolojiye yönelik düzenlemelerin durumu üzerinde de etkili oldu. ABD Başkanı Donald Trump gibi liderler daha sınırlı hükümet düzenlemeleri çağrısında bulunurken, bazı sektör temsilcileri ise riskleri azaltacak yasaların gerekliliğini savundu. IMF Başkanı Georgieva, böyle bir düzenlemenin gelecekteki yatırımlarla bağlantılı olduğunu ifade ederek, “Eğer güvence yoksa, o zaman riskler fırsatları geçebilir,” dedi.