İstanbul’daki Ayasofya Camii’nin altında bulunan yaklaşık 9 kilometre uzunluğundaki gizli tüneller, devam eden restorasyon ve koruma çalışmalarıyla gün yüzüne çıkarılıyor. Bu kapsamda şu ana kadar tarihi alandan yaklaşık 3.000 ton çamur ve moloz kaldırıldığı bildirildi.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Antalya Kültür Yolu Festivali kapsamında gazetecilere açıklamalarda bulundu. Bu yıl dördüncüsü düzenlenen festival, Pazartesi günü başladı.
Ersoy, bakanlığın Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en kapsamlı Ayasofya restorasyon, koruma ve güçlendirme çalışmalarını yürüttüğünü belirtti. Bilim kurulu üyeleri projeyi, Osmanlı mimarı Mimar Sinan döneminden bu yana yapılan en kapsamlı müdahalelerden biri olarak tanımladı.
Ayrıca, mihrab ve minberin bulunduğu doğu yarım kubbede de güçlendirme çalışmalarının başladığını vurguladı. Bu çalışmaların bilim kurulunun, koruma kurulunun ve üniversitelerin tavsiyeleri doğrultusunda gerçekleştirildiğini kaydeden Ersoy, tarihi yapının orijinal mimari özelliklerini korumak için titiz mühendislik çalışmalarının sürdüğünü ve caminin hem ibadete hem de ziyaretçilere açık kalacağını ifade etti.
Ayasofya’nın yer altındaki tarihi alanlarında da araştırma ve kapsamlı çalışmaların devam ettiğini aktaran Ersoy, şimdiye kadar yaklaşık 3.000 ton çamur ve molozun kaldırıldığını, tarihi tünellerin, su kanallarının ve yer altı odalarının incelendiğini söyledi. Çalışmalar ilerledikçe bazı bölümlerde yeni alanlar da keşfedildi.
Bu yapıların, İstanbul’un tarihi su yönetimi ve altyapısı hakkında önemli bilgiler sağladığını dile getiren Ersoy, “Yağmur suyu tahliyesi ve su dağıtımı işlevi gören yer altı sistemlerini araştırıyoruz. Bazı bölümler insanların geçebileceği kadar geniş. Ayasofya’nın yer altı dünyası, üstündeki yapı kadar ilgi çekici,” dedi.
Çalışmaların, şu anda görünmeyen tarihi katmanları ortaya çıkarmaya yardımcı olacağını belirten Ersoy, “Fatih’in mirasını, kubbesinden yer altı yapısına kadar bütünsel bir yaklaşımla koruyoruz,” ifadelerini kullandı. Fatih Sultan Mehmet olarak bilinen II. Mehmet’in, 1453’te İstanbul’u fethettiğine atıfta bulundu.
Ayasofya Camii, İstanbul’un tarihi Sultanahmet ilçesinde, ardışık medeniyetlerin şekillendirdiği ve önemli Bizans ve Osmanlı miraslarının bulunduğu bir alanda yer alıyor. Yer altı yapıları, yüzyıllar boyunca süren kentsel gelişimi, su yönetimini ve mimari dönüşümü yansıtan daha geniş bir tarihi manzaranın parçası. Ayasofya ve çevresindeki tarihi alanlar, 1985 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne eklenmiştir.
