Ukrayna, Rusya’ya Karadeniz’deki sivil hedeflere yönelik saldırıların durdurulması teklifinde bulundu. Bu gelişme, bölgedeki gemi ve limanlara artan saldırılar sonrası uluslararası gıda arzı konusunda endişelerin artması üzerine meydana geldi.
Teklif, Ukrayna tarafından üçüncü bir taraf aracılığıyla iletildi ve Ukrayna henüz bir yanıt bekliyor. Reuters, konuyla ilgili bilgi sahibi bir kaynağa dayanarak bu durumu aktardı.
Hem Rusya hem de Ukrayna, dünya tarım pazarında önemli oyuncular olarak birbirlerini, ihraç için kullanılan gemilere yönelik saldırıları artırmakla suçluyor.
Ukrayna, Temmuz ayı sonlarında birçok gemi sahibinin Odesa’daki limanlarda duraklamaları durdurmasının ardından alternatif ulaşım rotalarına yönelmek zorunda kaldı. Rus saldırılarının ardından bu liman, buğday ihracı açısından kritik bir merkezi temsil ediyor.
Rusya ise, Çarşamba ve Perşembe günleri Ukrayna’nın bir saldırısı sonrası Novorossiysk’teki tüm üç terminalde operasyonları askıya almak zorunda kaldı. Bu durum, Rusya’nın tahıl ihracatını daha da azaltmasına neden olacak.
Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Alexander Grushko, Moskova’nın Karadeniz’de bir ateşkes önerisi almadığını belirtti. TASS ajansına göre Grushko, “Son zamanlarda çeşitli moratoryum ve ateşkes çağrılarına tanık olduk. Bu düşünceler çeşitli kanallar aracılığıyla ortaya atılmakta ancak resmi bir öneri almadık.” ifadelerini kullandı.
Ukrayna’nın tahıl ihracatları, Rusya’nın 2022’deki işgali sonrasında Birleşmiş Milletler ve Türkiye aracılığıyla yapılan bir anlaşma ile devam ettirilmişti. Ancak 2023 yılında Rusya, bu anlaşmayı uzatmayı reddetti. Ukrayna, o tarihten sonra yeni bir deniz rotası oluşturdu, ancak bu rota da son saldırılarla birlikte işlemez hale geldi. Alternatif yolların sınırlı olduğunu belirten Kiev, demiryolu ve Tuna Nehri üzerinden ulaşımın oldukça kısıtlı olduğunu ifade etti.
Öte yandan, Türkiye, Pazar günü Rusya ve Ukrayna’ya saldırılara ilişkin endişelerini ileterek, her iki tarafın da Karadeniz’deki saldırıları durdurmaları için moratoryum ilan etmeleri gerektiğini bildirdi. Mevcut buna bağlı olarak, Karadeniz limanlarındaki de facto ablaka, Ukrayna’nın tahıl ihracatını Ağustos ayında geçen yılın aynı dönemine göre %76 oranında düşürerek ekonomide büyük riskler oluşturdu.