İsrail yerleşimcileri, Cuma günü işgal altındaki Batı Şeria’da Filistinli çiftçilere saldırdı. Bu sırada zeytin ağaçları ateşe verildi, taşlar atıldı ve yerel sakinlerle bir Amerikalı foto muhabiri yaralandı. Şiddet, yıllık hasat döneminde tırmandı.
Reuters’ın tanıklarına göre, Ramallah’ın kuzeydoğusundaki Abu Falah köyü üzerinde bir zeytin bahçesine doğru siyah giyinmiş yaklaşık 80 yerleşimci inerek, Filistinli sakinlerin zeytin toplamak için bir araya geldiği alana saldırdı. Bazıları gaz bombası kapsülleri taşırken, diğerleri çiftçilere taş atmak için mancınık kullandı.
Köylüler, saldırganların önünde geri çekilmek zorunda kaldı; bazıları ise geri dönerek karşılık verdi. Zeytin hasadı, Filistinli aileler için önemli bir gelenek ve birçok tarım topluluğu için hayati bir gelir kaynağıdır.
Şiddete tanıklık eden 42 yaşındaki çiftçi Moutaz Abdelhadi, “Yerleşimciler bizim üzerimize gelmek ve evlerimizden çıkarmak istiyorlar.” dedi.
İsrail askerleri, köylülerin bölgeyi terketmesi esnasında iki askeri jipin hızla geçiş yaptığını belirtti. Askerlerin Filistinlilere biber gazı sıktığı ve bölgede canlı ateş seslerinin yankılandığı kaydedildi. Reuters muhabiri, en az bir silahlı yerleşimcinin ateş açtığını gözlemledi.
İsrail ordusu, olay yerine gönderilen askerler ve sınır polisinin uyarı ateşi açtığını, tehdit oluşturduğu düşünülen bir nesneye ateş açtıklarını kabul etti. Ordu, “Masum sivillere yönelik saldırılar ve şiddet ciddidir ve kabul edilemez.” açıklamasında bulundu.
Başbakanlık, olayın araştırıldığını duyurdu.
Washington Post muhabiri yaralandı
The Washington Post için çalışan Amerikalı foto muhabiri Heidi Levine, Abu Falah’da yaralananlar arasında yer aldı. Filistinli sağlık görevlilerine göre, en az iki kişi Ramallah bölgesindeki hastanelere kaldırıldı.
Saldırı anına ait videoda, Levine’nin yüzünü kapatarak bir toprak yolda yatarken en az üç yerleşimcinin etrafında durduğu görülüyor.
Hastaneden konuşan Levine, saldırganların kendisini yere ittiğini ve sürekli tekmelediklerini belirtti. “Beni yere fallıp, sürekli tekmelediler. Neyse ki koruma yeleğim ve kaskım vardı, aksi takdirde burada olmayabilirdim.” dedi.
Levine, Filistinli meslektaşlarının müdahale ettiğini ve sağlık ekipleri tarafından önce Abu Falah’daki bir kliniğe, ardından Ramallah’taki bir hastaneye kaldırıldığını ifade etti.
The Washington Post, Levine’nin vücudunda kesikler olduğunu ve bir kaburga kemiğinin kırıldığını, ayrıca bir parmağının açılmasından ötürü ameliyat gerektiğini bildirdi.
Gazetenin yönetici editörü Matt Murray, saldırıyı kınadı ve kapsamlı bir soruşturma çağrısında bulundu.
“Bugün sabah Washington Post foto muhabiri Heidi Levine, Batı Şeria’da haber yaparken İsrailli yerleşimciler tarafından saldırıya uğradı.” diyen Murray, Levine’nin gazeteci olarak tanımlayıcı işaretler taşıdığını ve yetkilileri saldırıyı araştırmaya ve sorumlulardan hesap sormaya çağırdı.
ABD Dışişleri Bakanlığı, yurtdışında bir Amerikalı vatandaşına yönelik yaşanan zararın kendilerini derinden endişelendirdiğini belirterek The Washington Post ile konsolosluk yardımı teklif etmek için iletişime geçtiklerini bildirdi.
Bakanlık, Batı Şeria’daki herhangi bir tarafın suçlu şiddetini kınayarak, sorumluları hesap vermeye çağırdı.
Sekiz köyde saldırılar bildirildi
Abu Falah’daki saldırı, Filistinlilerin yıllık zeytin hasadına başladığı dönemde işgal altındaki Batı Şeria genelinde yerleşimci şiddetinin daha geniş bir dalgasının parçasıydı.
Yerel yetkililer ve Filistin Kızıl Hilali, Batı Şeria’nın kuzeyindeki sekiz köyde saldırılar gerçekleştiğini bildirdi. Kızıl Hilal, sağlık görevlilerinin 14 yaralı kişi tedavi ettiğini, yerel yetkililerin ise en az dört yaralı bildirdiğini aktardı.
Filistinli yetkililer, hasat sezonunun Ekim ayı başında başladığından bu yana en az dört Filistinli’nin öldüğünü ve 100’den fazla kişinin yaralandığını bildirdi. Ayrıca on binlerce zeytin ağacında hasar yaşandığı belirtildi.
Ramallah yakınlarındaki bir diğer köy olan Turmus Ayya’da, yerleşimcilerin zeytin toplayan çiftçilere saldırdığı ve üç araç yaktığı aktarıldı.
Salah Abu Niswa, saldırıya tanıklık ederek, saldırganların çiftçilere yaklaşarak bir kişiyi hedef aldıklarını anlattı. “Hırsızlar gibi gizlice yaklaştılar, bir kişiyi yalnız başına yakaladılar ve dövmeye başladılar.” dedi.
Yesh Din, yerleşim faaliyetlerini ve yerleşimci şiddetini izleyen bir İsrailli kuruluş, zeytin hasadının başlangıcından bu yana en az 170 Filistinliye yönelik saldırı gerçekleştiğini bildirdi.
Bu rakamlar, Filistinli çiftçilerin hayatlarının ve kültürel geleneklerinin merkezi olan bir dönemde karşılaştıkları riskleri gösteriyor. Çiftçilere yönelik saldırılar, ağaçlara verilen zarar ve bahçelere erişimin kısıtlanması, hem mevcut hasatları hem de gelecekteki gelirleri tehdit edebiliyor.
Sakinler ve insan hakları grupları, İsrail otoritelerini saldırıları yeterince önlememekle ve failleri hesap vermemekle suçluyor. Bu yıl yerleşimci şiddetinde bir artış yaşanırken, İsrail’in 27 Ekim’deki seçimleri öncesinde şiddette bir artış kaydedildi.
Netanyahu, yerleşimci şiddetini eleştirirken, hükümetine uluslararası düzeyde tepki gösterildi. Sağcı koalisyon, Batı Şeria’da İsrail yerleşimlerinin ve daha küçük avluların genişlemesine tanıklık etti.
Saldırılar, Britanya da dahil olmak üzere bazı uzun yıllardır İsrail’in müttefiki ülkeler tarafından da kınandı ve yerleşimci şiddeti üzerine yaptırımlar düşünüldü.
Batı Şeria’da en az 3 milyon Filistinli ile beraber yaklaşık 500.000 İsrailli yerleşimci yaşamaktadır. Birleşmiş Milletler ve çoğu ülke, bölgedeki İsrail yerleşimlerini uluslararası hukuk açısından yasa dışı olarak kabul etmektedir. Israel bu durumu tartışmalı bir bölge olarak değerlendirmektedir.