Kıbrıs Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (KTMMOB) Başkanı Görkem Çelik, ülkede hava kalitesini olumuz etkileyen birçok faaliyet olduğunu belirterek, “Temiz hava solumak bir ayrıcalık değil, anayasal bir haktır.” dedi.
Çelik, yazılı açıklamasında, halk sağlığını ve geleceği doğrudan tehdit eden, ülkenin kanayan yaralarından biri haline gelen hava kirliliği konusunu kamuoyunun gündemine taşıma sorumluluğunu üstlendiklerini ifade etti.
“Birleşmiş Milletler tarafından hava kalitesinin insan sağlığı ve çevre üzerindeki etkilerine dikkat çekmek amacıyla 7 Eylül Uluslararası Temiz Hava Günü olarak ilan edilmiştir.” diyen Çelik, sağlıklı bir çevrede yaşama ve temiz hava soluma hakkının pazarlık konusu edilemeyecek en temel insani haklardan biri olduğunu kaydetti.
Çelik, ülkede hava kalitesini olumsuz etkileyen birçok faaliyet bulunduğunu belirterek, bunların başlıcaları arasında Güngör Katı Atık Düzenli Depolama Tesisi’nde dün başlayan ve etkisi devam eden yangının yer aldığını ifade etti.
Çelik, yangının başkent Lefkoşa başta olmak üzere geniş bir bölgede yaşamı ve hava kalitesini olumsuz etkilemeyi sürdürdüğünü kaydetti.
“Güngör’deki depolama alanı derhal rehabilite edilmeli”
Haziranda yaşanan benzer felaketin ardından gerekli teknik önlemler ile rehabilite çalışmalarının bütüncül biçimde hayata geçirilmemiş olmasının, katı atık yönetimindeki sistemsel sorunları ve denetimsizliği bir kez daha ortaya koyduğunu savunan Çelik, Güngör’deki depolama alanının bilimsel ve mühendislik kriterlerine uygun şekilde derhal rehabilite edilmesi gerektiğini söyledi.
Yakıt kalitesi ve baca emisyonları şeffaf bir şekilde yayınlanmayan ve filtresi olmayan Kalecik ve Teknecik’teki elektrik santrallerinin havayı kirletmeye devam ettiğini belirten Çelik, “Şehir içindeki inşaat faaliyetlerinde düzenli nemlendirme yapılmaması halinde oluşan toz emisyonları da bölge halkını olumsuz etkilemektedir.” dedi.
Ülkede hava kalitesini olumsuz etkileyen faaliyetler arasında, araçlardan kaynaklı egzoz emisyonları, toplu taşımanın yetersizliği nedeniyle bireysel araç kullanımının her geçen gün artması olduğunu da belirten Çelik, yeterince denetlenmediğini savunduğu endüstriyel baca gazı salımlarının da kontrol altına alınması gerektiğini kaydetti.
“Ülke genelindeki hava kalitesindeki ölçüm istasyonlarının yıllık ortalamalarının değil, anlık olarak PM2.5, PM10, SO2, NOx ve O3 verilerinin online haritalarla halkın erişimine açılması gerekmektedir.” ifadelerine yer veren Çelik, eleştirilerde bulundu.
Belirttikleri konularda birliğe bağlı odaların teknik çalışmaları ve hukuki mücadelelerinin devam ettiğini kaydeden Çelik, KTMMOB olarak; bilim, teknik ve kamu yararı doğrultusunda çevre politikalarının ve halk sağlığının takipçisi olacaklarını ifade etti.