Kremlin, Rusya ve Ukrayna’nın, Melania Trump’ın aracılığıyla varılan anlaşma ile Oleshky’de geçici bir ateşkese vardığını doğruladı. Bu gelişme, insani yardımların ulaşmasını ve zor koşullarda sıkışıp kalan sivillerin tahliyesini sağlamayı amaçlıyor.
Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov, Rus ve Ukrayna askeri yetkilileri arasında ateşkesin zamanlamasının koordine edildiğini ve bu yerel ateşkesin 29 Ekim’de başlayacağını açıkladı.
Peskov, “ABD Birinci Hanımı Melania Trump’ın insani operasyonun koordinasyonuna önemli bir katkı sağladığını” belirtti. Anlaşmanın, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile ABD Başkanı Donald Trump arasındaki son telefon görüşmesinde de ele alındığını söyledi.
Peskov’a göre, Oleshky’den ayrılmak isteyen tüm sivillerin bu talebi kabul edilecek ve tahliye işleminin birkaç gün süreceği öngörülüyor.
Beyaz Saray, anlaşmayı daha önce duyurarak Melania Trump’ın tartışmaları başlattığını ve insani duraklama koşullarını belirlemek için Rus ve Ukrayna yetkilileriyle doğrudan bir temsilci aracılığıyla çalıştığını bildirdi.
Birinci Hanım, Oleshky’deki koşulları felaket olarak nitelendirdi ve şehrin insani bir felakete yaklaşmakta olduğunu uyararak yıllarca süren çatışmalar ve temel ihtiyaç maddelerinin ciddi eksikliği nedeniyle durumun kötüleştiğini söyledi.
Melania Trump, “Oleshky’deki durum çok kötü. Oleshky, felaketin eşiğindeki bir savaş şehri” ifadesini kullandı.
Anlaşma kapsamında, Rusya ve Ukrayna’dan sivil temsilciler, yerel halkın insani ihtiyaçlarını değerlendirmek ve yardım koordine etmek üzere mahalleleri ziyaret edecek. Tahliye olmak isteyenler, tercih ettikleri destinasyonlara ulaşım alacaklar, ister Ukrayna ister Rusya kontrolündeki bölgeler olsun.
Melania Trump, “Bazılarının Rusya’ya, bazılarının ise Ukrayna’ya gitmek isteyeceğini düşünüyorum” dedi. Ayrıca, bağımsız bir Amerikan medya kuruluşunun ekipleri takip ederek operasyonu belgelemeye ve ailelerin isteklerine saygı duyulmasını sağlamaya yardımcı olacağını belirtti.
Ukrayna makamlarından anlaşmaya dair hemen bir kamuoyu açıklaması yapılmadı.
Başkan Donald Trump, eşinin çatışmadan etkilenen çocukları koruma önceliğine dikkat çekerek, “O yapmak istediği şey çocukları kurtarmak ve bu onun odak noktası” şeklinde konuştu.
Trump, Birinci Hanımın daha geniş üçlü barış müzakerelerine katılıp katılmayacağıyla ilgili soruya, “Bu, duyduğum en kötü fikir değil” yanıtını verdi. Melania Trump’ın girişiminin kendisinden çıktığını ve hem Moskova hem de Kiev’in onun girişimlerine olumlu yanıt verdiğini belirtti.
Birinci Hanım, çatışma bölgelerindeki çocukların korunmasını kamu çalışmalarının merkezi bir odak noktası haline getirmiştir. Bu yılın başlarında, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nde silahlı çatışmalardan etkilenen çocukların durumda ele almak üzere bir toplantıya başkanlık etti.
Ayrıca, Kremlin, Oleshky’deki insani durum hakkında Melania Trump’ın ekibiyle iletişim kuracağını bildirdi. İletişimlerin de Rus ombudsman Yana Lantratova ile Melania Trump’ın ofisi arasında gerçekleştiği doğrulandı.
Oleshky’deki ateşkes açıklaması, güney Ukrayna’nın Kherson bölgesindeki Dnipro Nehri boyunca yer alan şehirdeki koşulların kötüleşmeye devam ettiği bir dönemde geldi. Rus güçleri, şehri Şubat 2022’de Moskova’nın büyük ölçekli işgali sırasında ele geçirmişti.
Yılardır süregelen çatışmalar, yerel altyapıyı harabe hale getirdi ve sakinler güvenilir elektrik, ısıtma ve su ile yetersiz gıda ve tıbbi malzeme sıkıntısı çekiyor. Oleshky, Kakhovka Barajı’nın çökmesi sonrası su baskınlarından da etkilenerek daha fazla tahribat yaşadı.
Soğuk hava koşullarına karşı artan riskler altında kalan siviller, kışın yaklaşmasıyla daha da zor durumda kalacak. Ukrayna makamları, tahliyeleri kolaylaştırmak adına yerel bir ateşkes çağrısında bulunmaya devam ediyor. Yeteneklerini kaybetmiş sivil halkın temel ihtiyaç maddelerine erişimini sağlamak için Rusya’nın uluslararası insani hukuka uygun hareket etmesi gerekiyor.